Τετάρτη, 17 Οκτωβρίου 2018

Μετά την άσκηση μεταβλητής δύναμης.


Ένα σώμα ηρεμεί στο κάτω άκρο ενός ιδανικού ελατηρίου σταθεράς k=200Ν/m, όπως στο σχήμα. Σε μια στιγμή ασκούμε στο σώμα, μια κατακόρυφη μεταβλητή  δύναμη F, με φορά προς τα κάτω, το μέτρο της οποίας μεταβάλλεται σύμφωνα με την εξίσωση F=400y+20 (S.Ι.), όπου y η μετατόπιση του σώματος από τη θέση ισορροπίας του. Η δύναμη ασκείται στο σώμα, μέχρι αυτό να μετατοπισθεί κατά y1=0,1m, φτάνοντας σε σημείο Ρ, οπότε η δύναμη καταργείται και το σώμα μένει ελεύθερο να εκτελέσει μια απλή αρμονική ταλάντωση, με σταθερά επαναφοράς D=k. Θεωρώντας την προς τα κάτω κατεύθυνση ως θετική και t=0 τη στιγμή που σταματά η εξάσκηση της δύναμης F, στη θέση Ρ, ενώ g=10m/s2, ζητούνται:
i)    Να υπολογιστεί η ενέργεια της ταλάντωσης, καθώς και το πλάτος ταλάντωσης.
ii)  Η δυναμική και η κινητική ενέργεια του σώματος, τη στιγμή που το σώμα περνά από το σημείο Ρ, κινούμενο προς τα πάνω, για πρώτη φορά.
iii) Αν το σώμα επανέρχεται στο σημείο Ρ, κινούμενο προς τα πάνω (για πρώτη φορά), τη χρονική στιγμή t1=π/15 (s), να υπολογιστούν:
α)  Η μάζα του σώματος
β)  Η ταχύτητα του σώματος τη στιγμή t1.
iv) Να υπολογιστούν η δυναμική ενέργεια ταλάντωσης, η δυναμική ενέργεια του ελατηρίου καθώς και οι ρυθμοί μεταβολής τους, τη χρονική στιγμή t2=π/10 (s).
ή

Δευτέρα, 15 Οκτωβρίου 2018

Ας ενισχύσουμε την ταλάντωση



Μια σφαίρα μάζας m=2kg εκτελεί μια απλή αρμονική ταλάντωση, μεταξύ των θέσεων Β και Γ, γύρω από τη θέση ισορροπίας Ο, όπως στο σχήμα, με εξίσωση απομάκρυνσης:
x=0,2∙ημ(2πt)   μονάδες στο S.Ι.
i)   Να υπολογιστεί η ενέργεια ταλάντωσης, καθώς και η ταχύτητα της σφαίρας, τη στιγμή t1 που περνά από το μέσον Μ της ΟΓ, κινούμενη προς τα δεξιά (θετική κατεύθυνση).
Τη στιγμή t1 στη σφαίρα ασκείται μια σταθερή δύναμη F1 μέτρου F1=21Ν, με κατεύθυνση προς τα δεξιά, όπως στο πάνω σχήμα, μέχρι να φτάσει η σφαίρα στη θέση Ν, έχοντας μετατοπισθεί κατά Δx=0,4m, οπότε η δύναμη παύει να ασκείται. Να βρεθούν:
ii) Η επιτάχυνση της σφαίρας μόλις ασκηθεί η δύναμη F1.
iii) Η τελική ενέργεια ταλάντωσης της σφαίρας, καθώς και η ταχύτητά της τη στιγμή που παύει να ασκείται πάνω της η δύναμη F1.
iv) Αν δεν ασκείτο στη σφαίρα η παραπάνω δύναμη F1, αλλά μια άλλη δύναμη F2, με μέτρο F2=8Ν , τη στιγμή που βρίσκεται στην ακραία αρνητική θέση της Β (κάτω σχήμα) και για χρονικό διάστημα Δt=0,5s, ποια θα ήταν τελικά η ενέργεια ταλάντωσης, μετά την κατάργησή της;
Δίνεται π2≈10
ή

Μία και δύο και τρεις ταλαντώσεις


Ένα σώμα αμελητέων διαστάσεων με μάζα m=1kg εκτελεί ταλάντωση που μπορεί να θεωρηθεί ότι
προκύπτει από την επαλληλία των εξισώσεων:
  x1=4·ημ(4πt)S.I.   και x2=4√3·ημ(4πt+π/2) S.I.      
i) Να γράψετε την εξίσωση της απομάκρυνσης x της κίνησης σε συνάρτηση με τον χρόνο.
ii) Να υπολογίσετε την ταχύτητα του σώματος, κάποια στιγμή που η απομάκρυνση της εξίσωσης x1=4m.
iii) Να βρείτε σε ποιες θέσεις της ταλάντωσης μηδενίζεται ο ρυθμός μεταβολής της κινητικής ενέργειας του σώματος. Πόσος  χρόνος μεσολαβεί μεταξύ δύο διαδοχικών μηδενισμών του ρυθμού μεταβολής της κινητικής ενέργειας; 

Αν το σώμα εκτελούσε ταλάντωση η οποία μπορούσε να θεωρηθεί ότι προκύπτει από την επαλληλία των εξισώσεων x1, x2 και μιας άγνωστης x3, που έχει την ίδια διεύθυνση και την ίδια Θ.Ι. με τις x1 και x2, τότε  το αποτέλεσμα της σύνθεσης και των τριών εξισώσεων είναι μια απλή αρμονική ταλάντωση που περιγράφεται από την εξίσωση:
x1,2,3=2·ημ(4πt+4π/3)S.I.  
iv) Να γράψετε την εξίσωση που περιγράφει την απομάκρυνση x3 σε συνάρτηση με τον χρόνο.
Θεωρείστε ότι η αρχική φάση φ0 έχει πεδίο τιμών από [0, 2π).


Παρασκευή, 12 Οκτωβρίου 2018

Με LOGO στιγμής…


Τα σώματα Σ1 και Σ με μάζες m1=1kg και m=2kg είναι δεμένα στα άκρα ενός ιδανικού ελατηρίου 0 κατακόρυφο. Στη θέση αυτή το Σ1 απέχει κατά h=0,3m, από το έδαφος. Κάποια στιγμή, την οποία θεωρούμε ως t0=0, αφήνουμε ταυτόχρονα τα σώματα, να πέσουν, οπότε μετά από λίγο το Σ1 προσκολλάται ακαριαία στο έδαφος, χωρίς να αναπηδήσει εξαιτίας της κόλλας ΄΄στιγμής΄΄ που έχει απλωθεί στο δάπεδο. Αν το μέγιστο μέτρο της δύναμης συγκράτησης της κόλλας είναι Fσυγκ,max=30N τότε:
σταθεράς k=100Ν/m και συγκρατούνται όπως στο σχήμα 1, με τον άξονα του ελατηρίου, που έχει το φυσικό μήκος του l
i) Να βρεθεί η απώλεια ενέργειας του συστήματος μόλις το Σ1 κολλήσει στο δάπεδο. ii) Να αποδειχτεί ότι το σώμα Σ θα εκτελέσει ΑΑΤ, μετά την προσκόλληση του Σ1 με το έδαφος και να βρείτε το πλάτος της ταλάντωσής του.
iii) Να βρείτε πως μεταβάλλεται η δύναμη της κόλλας συναρτήσει της απομάκρυνσης y του σώματος Σ από τη θέση ισορροπίας της ταλάντωσής του και να γίνει η γραφική παράστασή της συναρτήσει του y.
iv) Να βρείτε το μέγιστο επιτρεπτό ύψος hmax που μπορεί να απέχει το Σ1 από το δάπεδο, ώστε αν το σύστημα αφεθεί ελεύθερο η κόλλα να συγκρατεί το σώμα Σ1 ακλόνητο στο δάπεδο.
Δίνεται g=10m/s2.

Τρίτη, 9 Οκτωβρίου 2018

Η μηχανική ενέργεια και η ενέργεια ταλάντωσης



Στο σχήμα το ελατήριο είναι ιδανικό και στηρίζεται στο έδαφος σε κατακόρυφη θέση. Αφήνουμε μια πλάκα να πέσει από ορισμένο ύψος και να συμπιέσει το ελατήριο, οπότε στη διάρκεια της συμπίεσης, το σώμα εκτελεί ΑΑΤ, με ενέργεια ταλάντωσης Ετ Θεωρώντας το οριζόντιο επίπεδο που περνά από το άνω άκρο του ελατηρίου, ως επίπεδο μηδενικής βαρυτικής δυναμικής ενέργειας, το σύστημα σώμα-Γη-ελατήριο έχει μηχανική ενέργεια ΕΜ.
i)  Για τις παραπάνω δύο ενέργειες ισχύει:
α) ΕΤ < ΕΜ,    β)  ΕΤ = ΕΜ,    γ) ΕΤ > ΕΜ.
ii)  Ποια θα ήταν η απάντηση στο παραπάνω ερώτημα, αν θεωρούσαμε ως επίπεδο μηδενικής βαρυτικής δυναμικής ενέργειας (U=0), το οριζόντιο επίπεδο που περνά από την θέση ισορροπίας του σώματος, στη διάρκεια της ταλάντωσής του;   
Να δικαιολογήσετε τις απαντήσεις σας.
ή

Πέμπτη, 4 Οκτωβρίου 2018

Δυο κρούσεις και στη συνέχεια δυο ΑΑΤ


 
Στο πάνω άκρο ενός κατακόρυφου ιδανικού ελατηρίου, σταθεράς k, το άλλο άκρο του οποίου έχει στερεωθεί στο έδαφος, ηρεμεί μια πλάκα Π1 μάζας m1=3m (αριστερό σχήμα). Από ορισμένο ύψος h, πάνω από την πλάκα αφήνεται μια σφαίρα Β μάζας m2=m να πέσει και να συγκρουσθεί με την πλάκα κεντρικά και ελαστικά. Η σφαίρα Β απομακρύνεται μετά την κρούση, ενώ η πλάκα Π1 εκτελεί ΑΑΤ με περίοδο Τ1 και πλάτος Α1.
Στο δεξιό σχήμα, η πλάκα Π2 έχει μάζα m3=m, το ελατήριο την ίδια σταθερά k και από το ίδιο ύψος h αφήνεται ένα σώμα Γ, μάζας m4=2m να πέσει και να συγκρουσθεί πλαστικά με την πλάκα. Μετά την κρούση ακολουθεί μια κατακόρυφη ΑΑΤ του συσσωματώματος με περίοδο Τ2 και πλάτος Α2.
i) Για τις δύο παραπάνω περιόδους ισχύει:
α) Τ1 < Τ2,    β) Τ1 = Τ2,    γ) Τ1 > Τ2.
ii) Για τα αντίστοιχα πλάτη ταλάντωσης ισχύει:
 α) Α1 < Α2,    β) Α1 = Α2,    γ) Α1 > Α2.
Να δικαιολογήσετε τις απαντήσεις σας.
ή

Δευτέρα, 1 Οκτωβρίου 2018

Μετά την πλαστική κρούση μια αατ.


Τα σώματα Σ και Σ1 με μάζες m=4kg και m1=2kg είναι δεμένα στα άκρα ενός ιδανικού ελατηρίου σταθεράς k=400Ν/m και συγκρατούνται όπως στο αριστερό σχήμα, με τον άξονα του ελατηρίου, που έχει το φυσικό μήκος του l0=0,4m, κατακόρυφο. Στη θέση αυτή το Σ1 απέχει κατά h1=0,15m, από το έδαφος. Κάποια στιγμή, την οποία θεωρούμε ως t0=0, αφήνουμε ταυτόχρονα τα σώματα, να πέσουν, οπότε μετά από λίγο το Σ1 προσκολλάται στο έδαφος, χωρίς να αναπηδήσει.
i)  Να βρεθεί η επιτάχυνση κάθε σώματος, καθώς και η χρονική στιγμή που το Σ1 θα συγκρουσθεί με το έδαφος.
ii) Να αποδειχτεί ότι το σώμα Σ θα εκτελέσει ΑΑΤ, μετά την προσκόλληση του Σ1 με το έδαφος.
iii) Να υπολογιστεί το κλάσμα της αρχικής μηχανικής ενέργειας του συστήματος, το οποίο εμφανίζεται ως ενέργεια ταλάντωσης του σώματος Σ. Για τον υπολογισμό της μηχανικής ενέργειας θεωρείστε το έδαφος ως επίπεδο μηδενικής δυναμικής ενέργειας.
iv) Να βρείτε μεταξύ ποιων τιμών θα μεταβάλλεται το μήκος του ελατηρίου, κατά τη διάρκεια της ταλάντωσης και να κάνετε τη γραφική παράσταση της δύναμης που ασκεί το ελατήριο στο σώμα Σ, σε συνάρτηση με την απομάκρυνση από τη θέση ισορροπίας, θεωρώντας την προς τα πάνω κατεύθυνση ως θετική.
v)  Να βρείτε επίσης τη συνάρτηση h=h(t), του ύψους από το έδαφος του σώματος Σ, σε συνάρτηση με το χρόνο και να κάνετε τη γραφική της παράσταση.
Δίνεται g=10m/s2.     
ή

Τρίτη, 25 Σεπτεμβρίου 2018

Ένα σύστημα δύο σωμάτων σε ταλάντωση


Τα σώματα Σ1 και Σ2 με μάζες m1=1kg και m2=3kg ηρεμούν σε λείο οριζόντιο επίπεδο, σε επαφή, δεμένα στα άκρα δύο οριζόντιων ιδανικών ελατηρίων με σταθερές k1=100Ν/m και k2=60Ν/m αντίστοιχα. Το Σ1 διατηρεί το ελατήριο k1 συσπειρωμένο κατά Δl1=0,4m, με τη βοήθεια ενός νήματος που το συνδέει με κατακόρυφο τοίχο, ενώ το δεύτερο ελατήριο έχει το φυσικό μήκος του.
i)  Να υπολογιστεί  η τάση το νήματος, καθώς και η δύναμη F12 που ασκείται στο σώμα Σ1 από το Σ2.
Σε μια στιγμή t0=0 κόβουμε το νήμα.
ii) Να υπολογίστε την αρχική επιτάχυνση α0 που θα αποκτήσουν τα δυο σώματα, καθώς και το μέτρο της δύναμης F12, αμέσως μόλις κοπεί το νήμα.
iii) Αφού αποδειχθεί ότι το σύστημα  των δύο σωμάτων εκτελεί ΑΑΤ, να υπολογισθεί η περίοδος της ταλάντωσης, καθώς και η μέγιστη ταχύτητα του συστήματος των δύο σωμάτων.
iv) Υποστηρίζεται ότι τα δυο σώματα κάποια στιγμή της διάρκειας της ταλάντωσης αποχωρίζονται. Για να εξετάσουμε την υπόθεση αυτή, βρίσκουμε την δύναμη αλληλεπίδρασης μεταξύ των σωμάτων. Στη θέση που αυτή μηδενίζεται, τα σώματα θα αποχωρίζονται κινούμενα αυτόνομα. Να βρεθεί λοιπόν η δύναμη F21 σε συνάρτηση με την απομάκρυνση από τη θέση ισορροπίας και να γίνει η γραφική της παράσταση. Τι συμπεραίνετε, αποχωρίζονται τα σώματα, εκτελώντας από κάποια θέση και μετά, το καθένα τη δική του ταλάντωση;
Δίνεται π2≈10.
ή

Δευτέρα, 24 Σεπτεμβρίου 2018

Πάνω.............Κάτω


Σε ιδανικό ελατήριο σταθεράς k=100N/m που φέρει αβαρή υποδοχή τοποθετούμε ένα σφαιρίδιο
μάζας m=1kg το άλλο άκρο του οποίου είναι ακλόνητα στερεωμένο στο έδαφος. Το σύστημα εκτρέπεται κατά Δl=0,3m από το φυσικό μήκος του ελατηρίου και κάποια στιγμή που θεωρείται t0=0 αφήνεται ελεύθερο.
i) Υποδείξτε αν μπορεί το σφαιρίδιο να αποχωριστεί από το ελατήριο.
ii) Βρείτε την χρονική στιγμή καθώς και την ταχύτητα του σφαιριδίου όταν εγκαταλείπει το ελατήριο.
iii) Να υπολογιστεί η περίοδος όλης της κίνησης του σφαιριδίου.
iv) Να γίνει ποιοτικά το διάγραμμα της επιτάχυνσης του σφαιριδίου συναρτήσει του χρόνου.

Θεωρείστε θετική φορά την «προς τα πάνω» και πεδίο τιμών της αρχικής φάσης φ0 για την ταλάντωση το διάστημα [0, 2π). Οι αντιστάσεις του αέρα είναι αμελητέες.
Δίνεται g=10m/s2.


Τρίτη, 18 Σεπτεμβρίου 2018

Να λύσουμε το παζλ…


Τρία σώματα Α, Β και Γ με μάζες m1=1kg, m2=3kg και m3=12kg αντίστοιχα τοποθετούνται το ένα
πάνω στο άλλο. Κατόπιν συνδέουμε το σώμα Α με ένα ελατήριο σταθεράς k=400N/m και όλο το σύστημα των σωμάτων απομακρύνεται από το φυσικό μήκος του ελατηρίου απόσταση d=0,3m όπως φαίνεται στο σχήμα 1.
i) Τα σώματα είναι λεία και δεν εμφανίζονται τριβές μεταξύ των επιφανειών τους ενώ μπορούν να ενωθούν μεταξύ τους εξαιτίας του παζλ σχήματός τους. Κάποια χρονική στιγμή που θεωρούμε t0=0 αφήνουμε το σύστημα των σωμάτων ελεύθερο. Η χρονική στιγμή που θα λυθεί το παζλ δηλ. θα ενωθούν τα σώματα είναι:

α) t =0,4π s                             β) t=0,3π s                               γ) t=0,7π s

Θεωρείστε τα σώματα αρκούντως μικρών διαστάσεων.

Συνέχεια...

Κυριακή, 16 Σεπτεμβρίου 2018

Οι  ταλαντώσεις και ένα διάγραμμα


Τα σώματα Σ1 και Σ2 του  σχήματος, είναι δεμένα στα άκρα δύο οριζόντιων ιδανικών ελατηρίων και ισορροπούν σε επαφή, πάνω σε ένα λείο οριζόντιο επίπεδο.
i)  Αν το πρώτο ελατήριο σταθεράς k1 έχει το φυσικό μήκος του, να αποδείξτε ότι και το δεύτερο ελατήριο k2, έχει επίσης το φυσικό του μήκος.
Εκτρέπουμε το σώμα Σ1 προς τα δεξιά συμπιέζοντας το ελατήριο κατά Α0 και το αφήνουμε να ταλαντωθεί. Στο κάτω σχήμα δίνεται η απομάκρυνση του σώματος Σ1 σε συνάρτηση με το χρόνο, όπου τις στιγμές t1 και t2 συγκρούεται κεντρικά και ελαστικά με το σώμα Σ2.
ii) Για τις παραπάνω χρονικές στιγμές ισχύει:
α)  t2 < 3t1,    β)  t2 = 3t1,    γ)  t2 > 3t1.
iii) Για τις μάζες m1 και m2 των σωμάτων Σ1 και Σ2 αντίστοιχα ισχύει:
α) m1 < m2,    β) m1 = m2,    γ) m1 > m2.
iv) Αν m2=2m1 να υπολογίσετε τα πλάτη ταλάντωσης των δύο σωμάτων, μετά την πρώτη μεταξύ τους κρούση, σε συνάρτηση με το αρχικό πλάτος Α0 του Σ1.
Δίνεται ότι οι κινήσεις των σωμάτων μεταξύ των δύο κρούσεων είναι τμήματα ΑΑΤ, ενώ ούτε και το σώμα Σ2 έχει ολοκληρώσει μια πλήρη ταλάντωση μεταξύ πρώτης και δεύτερης κρούσης.
ή